Spis treści:
- Grzyby rosną już wiosną. Te gatunki pojawiają się jako pierwsze
- Kiedy jest najlepszy sezon na grzyby?
Grzyby rosną już wiosną. Te gatunki pojawiają się jako pierwsze
Grzybobranie jest możliwe nie tylko pod koniec lata. Pierwsze jadalne gatunki pojawiają się już na przedwiośniu, zwłaszcza w wilgotnych lasach liściastych, parkach, zaroślach, sadach i na martwym drewnie. Wiosną koszyk wygląda jednak nieco inaczej niż jesienią, bo zamiast borowików i podgrzybków częściej trafiają do niego gatunki mniej znane, ale cenione przez doświadczonych zbieraczy.
Gatunki jadalnych grzybów, które pojawiają się wiosną:
- Czarka szkarłatna i czarka austriacka - to jedne z najbardziej charakterystycznych wiosennych grzybów. Tworzą małe, intensywnie czerwone owocniki na rozkładających się gałązkach drzew liściastych, głównie w wilgotnych lasach, łęgach i zaroślach. Pojawiają się często już w marcu i kwietniu. Są jadalne, choć w kuchni pełnią raczej funkcję ciekawego dodatku niż głównego składnika potrawy.
- Smardz jadalny i smardz stożkowaty - smardze należą do najbardziej poszukiwanych wiosennych grzybów, ponieważ mają delikatny, orzechowy aromat i charakterystyczne główki z głębokimi jamkami. Najczęściej pojawiają się w kwietniu i maju, szczególnie po ciepłych deszczach, na żyznych stanowiskach, w ogrodach, sadach, parkach i miejscach ściółkowanych korą. Należy przy tym pamiętać, że w Polsce podlegają ochronie częściowej, dlatego przed zbiorem warto upewnić się, czy ich pozyskanie w danym miejscu jest dozwolone. Przed jedzeniem wymagają obróbki termicznej.
- Boczniak ostrygowaty - ten gatunek można spotkać na pniach i martwym drewnie drzew liściastych, zwłaszcza tam, gdzie długo utrzymuje się wilgoć. Ma wachlarzowate, szarawe kapelusze i rośnie w skupiskach. W kuchni jest znacznie bardziej uniwersalny niż wiele innych wiosennych grzybów, bo nadaje się do smażenia, duszenia, panierowania i zup. Najlepsze są młode, jędrne owocniki.
- Uszak bzowy - najczęściej pojawia się na martwych lub osłabionych gałęziach czarnego bzu, choć może rosnąć także na innych drzewach liściastych. Ma brunatną, galaretowatą strukturę i kształt przypominający ucho, dlatego dość łatwo odróżnić go od wielu innych gatunków. Nie jest szczególnie aromatyczny, ale dobrze chłonie smak przypraw i sosów. Z tego powodu sprawdza się zwłaszcza w zupach, potrawach duszonych i daniach inspirowanych kuchnią azjatycką.
- Gęśnica wiosenna - nazywana też grzybem świętego Jerzego, pojawia się zwykle od drugiej połowy kwietnia do maja. Rośnie na łąkach, pastwiskach, w sadach, przy skrajach lasów i często tworzy charakterystyczne szeregi lub kręgi. Ma jasny, mięsisty kapelusz oraz wyraźny mączny zapach, który pomaga w rozpoznaniu gatunku. Jej zbiór wymaga jednak doświadczenia, ponieważ można ją pomylić z niebezpiecznymi grzybami blaszkowymi.
Wiosenne grzybobranie wymaga innego podejścia niż jesienne wyprawy po borowiki. Najwięcej okazów pojawia się nie w ściółce, lecz w wilgotnych lasach liściastych, przy martwym drewnie, na obrzeżach łąk, w starych sadach i w zaroślach. Podstawowa zasada pozostaje jednak niezmienna: do koszyka powinny trafiać wyłącznie gatunki rozpoznane bez żadnych wątpliwości, bo wiosną pomyłki są równie niebezpieczne co w pełni sezonu.
Kiedy jest najlepszy sezon na grzyby?
Największe wysypy grzybów w Polsce przypadają zwykle od drugiej połowy sierpnia do października, choć ich intensywność zależy przede wszystkim od opadów i temperatury. Szczególnie korzystny bywa wrzesień, gdy po serii letnich deszczy utrzymuje się umiarkowane ciepło, a gleba pozostaje wilgotna. W takich warunkach pojawiają się najpopularniejsze gatunki, między innymi borowiki, podgrzybki, koźlarze, maślaki czy kurki, które tworzą podstawę jesiennego grzybobrania.
Sezon nie przebiega jednorodnie, ponieważ poszczególne gatunki mają różne wymagania. Kurki można znaleźć już od czerwca, głównie w lasach iglastych i mieszanych na lekkich, kwaśnych glebach, natomiast borowiki i podgrzybki osiągają największą liczebność od końca lata do jesieni w bardziej zróżnicowanych drzewostanach. Koźlarze pojawiają się w pobliżu konkretnych gatunków drzew, takich jak brzozy czy osiki, a maślaki najczęściej rosną przy sosnach, szczególnie na obrzeżach młodników i w miejscach dobrze nasłonecznionych.
Największe szanse na udane zbiory pojawiają się tam, gdzie wilgoć utrzymuje się przez kilka dni, a podłoże nie jest przesuszone ani nadmiernie zacienione. Dobre rezultaty przynoszą poszukiwania w rejonie ściółki między drzewami, przy drogach leśnych oraz na terenach pokrytych mchem, który zatrzymuje wodę po opadach. Wiosną większe znaczenie mają wilgotne liściaste zarośla, parki i miejsca z martwym drewnem, natomiast jesienią dominują bory i lasy mieszane.







