Na stole wielkanocnym nie może zabraknąć białej kiełbasy, faszerowanych jajek oraz żuru. Tym razem przedstawiamy przepis na śląską zupę, która bije na głowę inne żurki. W 2020 roku doceniono ją i wpisano na Listę Produktów Tradycyjnych.
Śląski żur żyniaty - co to za zupa?
Idealnym daniem na Wielkanoc jest śląski żur żyniaty. To ostatnie słowo pochodzi z gwary śląskiej i oznacza zupę bogatą, w której zostały "ożenione", czyli połączone składniki, tj. zakwas, ziemniaki i duża ilość wkładki mięsnej.
Co ciekawe, w dni postne jadano mało treściwy "żur samotny". Ten żyniaty był jego przeciwieństwem, dlatego podawano go na Wielkanoc jako danie symbolizujące obfitość.
Żur będący zupą zakwaszaną na mące pojawił się w Polsce już w XV wieku. Z kolei śląski żur żyniaty zaczęto robić w XVIII wieku, urozmaicając jego pierwotną wersję.
Kiedyś każda gospodyni miała "żurok", czyli garnek, w którym kisił się zaczyn. Śląski żur żyniaty czasem jedzono już w Wielką Sobotę. Był jednak daniem królującym na stołach w Niedzielę Wielkanocną.
PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ: Pastę jajeczną na Wielkanoc podaję w ten sposób. Goście nie mogą wyjść z podziwu
Przepis na śląski żur żyniaty
Składniki:
- 2 l wody;
- 0,7 l zakwasu żytniego na żur;
- 200 g boczku;
- 2 kiełbasy podwędzane;
- 1 kg ziemniaków;
- 1 cebula;
- 6 jajek ugotowanych na twardo;
- 4 ząbki czosnku;
- 1 łyżeczka miodu;
- 3 liście laurowe;
- 4 ziarna ziela angielskiego.
- sól, pieprz i majeranek do smaku.
Przygotowanie:
Żeby zrobić śląski żur żyniaty, na początek wrzucamy do wody boczek z liśćmi laurowymi i zielem angielskim. Całość gotujemy przez godzinę.
W kolejnym kroku obieramy ziemniaki, kroimy w grubą kostkę i gotujemy w wywarze do miękkości. Następnie wyjmujemy je z zupy i rozgniatamy, mieszając z miodem i niewielką ilością wywaru.
Potem kroimy w kostkę ugotowany boczek i podsmażamy go na patelni do momentu wytopienia się tłuszczu. Następnie dodajemy poszatkowaną cebulę, a na koniec pokrojoną w plastry kiełbasę. Wszystko smażymy przez kilka minut.
Do zupy dolewamy zakwas i doprowadzamy ją do lekkiego wrzenia. Dorzucamy przeciśnięty przez praskę czosnek oraz przyprawy, tj. sól, pieprz i majeranek.
Na talerze wykładamy masę ziemniaczaną, pokrojone kiełbasy i boczek oraz ćwiartki jajek. Całość zalewamy wywarem. Śląski żur żyniaty można podawać z porcją świeżego chrzanu.


