Nowelizacja ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych weszła w życie dzień po ogłoszeniu, czyli w środę 30 sierpnia 2023 roku.
Kto skorzysta z darmowych leków?
Do tej pory w kwestii darmowych leków obowiązywała ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Na podstawie jej przepisów za leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne nie musieli płacić seniorzy po ukończeniu 75. roku życia, a także kobiety w okresie ciąży. Teraz ta grupa została znacznie poszerzona.
Podpisana 29 sierpnia przez prezydenta nowelizacja ustawy obniża wiek seniorów uprawnionych do darmowych leków do 65. roku życia. Dodatkowo darmowe leki otrzymają również dzieci do ukończenia 18. roku życia. Jak stwierdził prezydent Duda: "Ustawa jest elementem szeroko pojętego programu wsparcia polskiej rodziny, a także tych osób, które znajdują się w trudnej sytuacji, bo każdy człowiek chory jest w trudnej sytuacji".
Nie tylko leki. Co jeszcze przewiduje ustawa?
Jak wskazuje nazwa ustawy, oprócz leków seniorzy i dzieci będą miały również dostęp do darmowych środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych. Pod pierwszym pojęciem znajdują się preparaty, które są przeznaczone dla pacjentów, którzy nie mogą pokryć zapotrzebowania kalorycznego ze względu na chorobę. Najczęściej są to choroby nowotworowe lub neurologiczne, ale także dotyczy to osób chorujących przewlekle czy cukrzyków.
Definicja wyrobu medycznego znajduje się w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie sposobu klasyfikowania wyrobów medycznych. Obejmuje on niezwykle szeroką grupę produktów, m.in. implanty, opatrunki, plastry czy prezerwatywy. Zaliczamy do niej także specjalistyczny sprzęt, taki jak narzędzia chirurgiczne, sondy USG czy oprogramowanie systemów tomografii komputerowej.
Które leki będą darmowe?
Nowelizacja ustawy nie oznacza, że od teraz każdy senior po 65. roku życia czy dziecko do ukończenia 18. roku życia będzie mogło bez przeszkód korzystać z asortymentu aptecznego za darmo. Po pierwsze do uzyskania darmowego leku potrzebna będzie recepta od lekarza, a następnie pozycja z recepty musi znaleźć się na wykazie refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych opublikowanych przez ministra zdrowia.
Preparaty zostały podzielone na cztery grupy:
- leki i środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego dostępne w ramach programu lekowego — 644 pozycje
- wyroby medyczne dostępne w aptece na receptę w całym zakresie zarejestrowanych wskazań i przeznaczeń lub we wskazaniu określonym stanem — 539 pozycji
- środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego dostępne w aptece na receptę w całym zakresie zarejestrowanych wskazań i przeznaczeń lub we wskazaniu określonym stanem klinicznym — 90 pozycji
- leki refundowane dostępne w aptece na receptę w całym zakresie zarejestrowanych wskazań i przeznaczeń lub we wskazaniu określonym stanem klinicznym — 4155 pozycji
Lista jest aktualizowana co dwa miesiące. Z tego względu każdy lekarz musi być na bieżąco z preparatami, które aktualnie znajdują się na liście leków darmowych.
