Podstawowy wymiar urlopu
Wymiar urlopu wypoczynkowego w Polsce, co do zasady wynosi 20 lub 26 dni. Jest on przyznawany na rok kalendarzowy i zależy od stażu pracy. Oznacza to, że pracownik, który nie osiągnął stażu pracy w wymiarze 10 lat, otrzymuje urlop w wymiarze 20 dni. Gdy osiągnie wymagany staż pracy, wymiar ten zostaje zwiększony do 26 dni. Co więcej, do stażu pracy zalicza się nie tylko okres pracy, ale także pobierania nauki. Dla osób, które ukończyły szkołę zawodową, jest to nie więcej niż 3 lata, natomiast maksymalny wymiar dla osób, które ukończyły szkołę wyższą, wynosi 8 lat do stażu pracy.
Sprawdź również: Od 1 marca wchodzi w życie duża zmiana. Wielu Polaków nie będzie musiało czekać w kolejkach do lekarza
Komu przysługują dodatkowe dni wolne?
W kwestii ponad programowych dni wolnych należy rozróżnić dwie sytuacje: dodatkowy urlop wynikający z przepisów prawa oraz nadliczbowe dni wolne otrzymane od pracodawcy. W tym drugim przypadku jest to wyłącznie dobra wola pracodawcy i nie ma on w tym zakresie żadnych ograniczeń. Natomiast jeśli chodzi o urlop wynikający z dodatkowych przepisów prawa, wyróżniamy: urlop opiekuńczy, opiekę nad dzieckiem oraz zwolnienie z powodu siły wyższej.
Urlop opiekuńczy ma największy wymiar z tych wymienionych, czyli 5 dni. Może z niego skorzystać każdy pracownik, który musi zapewnić opiekę bądź wsparcie osobie będącej członkiem rodziny (lub mieszkającej w tym samym gospodarstwie domowym), która z powodów medycznych wymaga opieki czy wsparcia. Opieka nad dzieckiem przysługuje pracownikowi, jeśli wychowuje przynajmniej jedno dziecko w wieku poniżej 14 lat. Jej wymiar to 2 dni bądź 16 godzin.
Najnowszym rozwiązaniem z tego zestawienia jest zwolnienie z powodu siły wyższej. Funkcjonuje niespełna rok, gdyż weszło w życie 26 kwietnia 2023 roku. Wymiar zwolnienia wynosi, tak samo, jak w przypadku opieki nad dzieckiem, 2 dni lub 16 godzin. Pracownik może złożyć wniosek o skorzystanie ze zwolnienia z powodu siły wyższej najpóźniej w dniu skorzystania z tej możliwości, a za dzień pracy objęty tym zwolnieniem, przysługuje mu 50 proc. wynagrodzenia.
