Choć polskie banknoty i monety są prawnym środkiem płatniczym, ich stan techniczny ma duże znaczenie. Warto wiedzieć, kiedy uszkodzona gotówka nadal zachowuje swoją wartość, a kiedy konieczna będzie jej wymiana.
Kiedy sklep może odmówić przyjęcia banknotu?
Nie każdy zniszczony banknot zostanie zaakceptowany przy kasie. Jeśli gotówka jest mocno podarta, brakuje jej fragmentów albo moneta została poważnie uszkodzona, kasjer może odmówić przyjęcia takiej płatności. W praktyce wiele zależy od stopnia zniszczenia. Niewielkie rozdarcie czy zabrudzenie zwykle nie stanowią problemu, jednak w przypadku poważniejszych uszkodzeń sprzedawca może uznać, że banknot lub moneta nie nadają się już do obrotu.
Sprawdź również: Seniorzy mogą przestać płacić za śmieci. Trzeba spełnić jeden warunek
Gdzie wymienić uszkodzone pieniądze?
Zniszczone banknoty i monety można wymienić w bankach działających na terenie Polski oraz w oddziałach Narodowego Banku Polskiego. W przypadku drobnych uszkodzeń wymiana często odbywa się od ręki. Jeżeli gotówka jest mocno zniszczona, bank może przekazać ją do oceny przez NBP. Wówczas konieczne jest złożenie odpowiedniego wniosku wraz z podstawowymi danymi kontaktowymi.
Czy zawsze otrzymasz pełną wartość?
Nie w każdym przypadku. O wysokości wypłacanej kwoty decyduje stopień zachowania banknotu lub monety. Pełną wartość można otrzymać między innymi wtedy, gdy:
- zachowało się ponad 75 proc. powierzchni banknotu w jednym fragmencie,
- wszystkie części podartego banknotu tworzą jego kompletną całość,
- moneta zachowała się w całości lub składa się z dwóch elementów - rdzenia i pierścienia.
Jeżeli zachowało się od 45 do 75 proc. powierzchni banknotu albo pozostał jedynie rdzeń lub pierścień monety, przysługuje połowa nominalnej wartości.
Kiedy pieniądze przepadają?
Najmniejsze szanse na odzyskanie pieniędzy mają osoby, które posiadają mniej niż 45 proc. powierzchni banknotu w jednym fragmencie. W takiej sytuacji NBP nie wymieni gotówki na nową. Jeżeli właściciel nie odbierze zakwestionowanych pieniędzy w wyznaczonym terminie, mogą one zostać komisyjnie zniszczone. Dlatego warto regularnie sprawdzać stan gotówki noszonej w portfelu i nie zwlekać z jej wymianą, gdy jest wyraźnie uszkodzona
