Kiedyś nie było smartfonów ani telewizji, a mimo to mało kto dawał się zaskoczyć ulewie. Wystarczyło uważnie przyjrzeć się naturze, bo zwierzęta, rośliny i owady reagują na zmianę pogody. I to nawet szybciej, niż ty zdążysz spojrzeć w ekran telefonu.
Te dawne ludowe obserwacje do dziś zaskakują swoją trafnością. Oto trzy znaki, które według tradycji (i nauki) mogą zwiastować rychły deszcz.
Jaskółki latają tuż nad ziemią? Lepiej szukaj schronienia przed deszczem
To chyba najbardziej znany ludowy przesąd ostrzegający przed deszczem. Twoja babka mówiła, że gdy jaskółki latają tuż nad ziemią, zamiast szybować wysoko na niebie, czas szukać schronienia? Miała sporo racji.
Nauka wyjaśnia, że przed deszczem rośnie wilgotność powietrza i spada ciśnienie atmosferyczne. W takich warunkach drobne owady, między innymi muszki i komary, częściej trzymają się niższych warstw powietrza, bo wilgoć może obciążać ich skrzydła i utrudniać im wysoki lot.
Ponieważ jaskółki się nimi żywią, również zaczynają latać niżej w poszukiwaniu pożywienia.
Rośliny w ciągu dnia zamykają się i pachną mocniej niż zwykle? Szykuj się na ulewę
Idziesz na spacer w środku dnia i zauważasz, że mlecze, stokrotki i inne kwiaty zamykają swoje płatki? Na dodatek w powietrzu czujesz wyjątkowo intensywny, wręcz uderzający zapach sosen, ziemi i roślin?
To może być znak, że pogoda zaraz się załamie. Niektóre rośliny naprawdę reagują na wilgoć, chłód i zmianę światła. Gdy zbliża się deszcz, potrafią zamykać płatki albo kierować kwiat w dół, żeby chronić pyłek przed wodą.
Z kolei intensywny zapach ziemi i roślin często czuć tuż przed deszczem albo po pierwszych kroplach, gdy wilgoć i uderzenia deszczu uwalniają z gleby oraz roślin związki zapachowe.
"Strzykanie w kościach". Organizm wie pierwszy, że szykuje się załamanie pogody
Słyszałeś od kogoś, że "idzie na załamanie pogody", bo "strzyka mu w kościach" albo "łupie go w krzyżu"? W tym ludowym przesądzie także może być ziarenko prawdy. Zjawisko to potocznie nazywa się meteopatią.
U części osób zmiana pogody, (zwłaszcza wahania ciśnienia atmosferycznego, wilgotności i temperatury), może nasilać ból stawów, głowy albo pleców.
Jedno z możliwych wyjaśnień mówi, że gdy ciśnienie spada, tkanki wokół stawów mogą się nieznacznie rozszerzać, co u osób wrażliwych wywołuje nacisk, ból albo charakterystyczne "strzykanie". Nie u każdego działa to tak samo, ale organizm niektórych osób bywa niezłym barometrem.
Źródła:
- Institute for Environmental Research and Education: What does it mean when swallows fly low?
- Nature Communications: Flower movement induced by weather-dependent tropism satisfies attraction and protection
- Cleveland Clinic, How Changes in Weather Affect Joint Pain
